Международные стандарты: Возможность написания ЭСФ после выдачи ККМ чека и сроки оформления

Сатушы мен сатып алушы арасындағы тауар өткізу процесінде ЭСФ (электрондық шот-фактура) жазу мәселесі жиі туындайды. Тәжірибеде, егер сатып алушы тауарды сатып алғаннан кейін біраз уақыт өткен соң ЭСФ жазуды сұраса, бұл жағдайдың заңдылығы мен мерзімдері туралы білу маңызды.

ҚР Салық кодексінің 412-бабы 13-тармағына сәйкес, ЭСФ жазу мынадай жағдайларда талап етілмейді:

• тауар үшін есеп айырысу қолма-қол ақша арқылы жүзеге асырылғанда, сатып алушыға ККМ чегі берілген жағдайда;
• есеп айырысу электрондық ақшамен немесе электрондық төлем құралдарын пайдалану арқылы жүргізілгенде;
• жеке тұлғаға коммуналдық қызметтерді, байланыс қызметтерін төлеу кезінде;
• теміржол немесе әуе билетін сатып алғанда;
• жеке тұлғаға тауарды өтеусіз беру кезінде;
• ҚР СК 397-бабында көзделген қызметтерді көрсету кезінде.

Егер сатып алу кезінде сатып алушының өкілі жеке тұлға ретінде әрекет етіп, қолма-қол немесе картамен төлеген болса, сатушы ЭСФ рәсімдеуге міндетті болмаған.

Алайда, ҚР СК 412-бабы 14-тармағына сәйкес, сатып алушы жеткізушіден шот-фактура жазуды талап етуге құқылы, ал жеткізуші осындай талапты орындауға міндетті. Сатып алушы жазылатын ЭСФ-да өзіне қажетті деректерді көрсетуге құқылы.

Сондай-ақ, ҚР СК 412-бабы 2-тармағына сәйкес, шот-фактура өткізу күні немесе одан кейінгі 195 күнтізбелік күн ішінде жазылуы мүмкін. Яғни, егер сатып алушы ЭСФ жазуды кейіннен сұраса, онда бұл құжатты нақты өткізу күнінен бастап 195 күн ішінде рәсімдеуге болады. ЭСФ-ның «Қосымша мәліметтер» бөлімінде бұрын берілген ККМ чегі туралы ақпаратты көрсету ұсынылады.